Z ustanowienia Bożego są w Kościele wśród wiernych święci szafarze, których w porządku prawnym nazywa się też duchownymi; pozostałych zaś nazywa się świeckimi.
Kodeks Prawa Kanonicznego, kanon 207 §1Na mocy ustanowienia Bożego, przez sakrament święceń niektórzy spośród wiernych, naznaczeni niezatartym charakterem, są ustanawiani świętymi szafarzami; są oni mianowicie konsekrowani i przeznaczeni, by – każdy odpowiednio do swojego stopnia – służyć Ludowi Bożemu z nowego i szczególnego tytułu.
Kodeks Prawa Kanonicznego, kanon 1008
Sakrament święceń (mylnie nazywany sakramentem kapłaństwa) podzielony jest na trzy stopnie: biskupstwo, prezbiterat i diakonat.
Ci, którzy zostali ustanowieni biskupami lub prezbiterami, otrzymują misję i uprawnienie do działania w osobie Chrystusa, który jest Głową Kościoła i Najwyższym Kapłanem (dlatego księży tych, możemy nazywać kapłanami – mają udział w Jedynym Kapłaństwie Chrystusa).
Znakiem zewnętrznym, pokazującym, że kapłan działa nie w swoim imieniu, a jako Chrystus, jest zawieszona na ramionach stuła. Podczas uroczystych celebracji nie jest ona widoczna, ponieważ przykrywa ją ozdobny ornat (podczas Mszy) lub kapa (podczas nabożeństw).
Przewodniczący prezbiter w ornacie, pozostali kapłani w samych stułach, a diakon w dalmatyce
Diakoni są umocnieni do służenia Ludowi Bożemu w posłudze liturgii, słowa i miłości. Potocznie mówi się, że obsługują stoły (Dz 6, 2-3):
– stół Słowa Bożego (ambona) – diakon może (po błogosławieństwie od przewodniczącego kapłana) proklamować ewangelię oraz głosić homilie, a także nauczać i głosić kazania poza Mszami;
– stół Eucharystyczny (ołtarz) – diakon przygotowuje dary na ołtarzu oraz posługuje przy Kielichu (wlewa wino i wodę, podnosi na słowa „Przez Chrystusa…”, udziela Komunii pod postacią wina). Posługuje przewodniczącemu kapłanowi (m. in. podając potrzebne podczas liturgii przedmioty, przewracając kartki w Mszale) oraz kieruje wezwania do Ludu („Przekażcie sobie znak pokoju”, „Pochylcie głowy na błogosławieństwo” i „Idźcie w pokoju Chrystusa”);
– zwykły stół – szczególnym i pierwszym powołaniem diakonów od zawsze w Kościele była posługa miłosierdzia. Diakoni nosili Komunię do chorych, rozdzielali dary potrzebującym oraz posługiwali podczas posiłków.
Diakoni również noszą sługę, jednak dla podkreślenia charakteru służebnego ich święceń, przewieszają ją przez ramię (nie mogą zakładać stuły na sposób kapłański). Podczas uroczystych celebracji nie jest ona widoczna, ponieważ przykrywa ją ozdobna szata z rękawami – dalmatyka (podczas Mszy) lub kapa (podczas nabożeństw).
Zastanawiasz się, czy Bóg nie woła Cię do przyjecia któregoś ze stopni święceń? Zapraszamy na rozmowę!